Depressievrij

Achtbaan

Fri, 27 May 2022 09:30:30 GMT

Van de fiets in een achtbaan

Eigenlijk zou ik nu op de fiets zitten, op de fiets naar Rome. In plaats daarvan ben ik thuis, op de bank. Zo ben ik van de fiets in een achtbaan terechtgekomen. Een achtbaan aan emoties, meningen en gedachten. Eén van die meningen was een aan mij gerichte e-mail waarin onder andere staat dat er iets miste in mijn reisblogs. Wat? De essentie: mij. Ik had mezelf buiten beschouwing gelaten, het ging overal over, behalve over de hoofdpersoon zelf. Is een beetje als een toneelstuk waarin de hoofdrolspeler ontbreekt, teleurstellend. Wat mij echt raakte in dit bericht was de volgende zin: “Mijn teleurstelling ligt erin dat ik je niet heb mogen zien zoals je bent.”

BOEM, die kwam binnen. Terwijl ik het lees springen de tranen in mijn ogen. Heb het sindsdien meermaals herlezen. En elke keer raakt het mij weer. Dat is dus wat mijn manier van communiceren met de mensen om mij heen doet. Dat dat niet zo bedoelt is en niet expres gaat is waar én tegelijkertijd niet zo relevant. (Communiceren doe je nooit alleen en dus heb je per definitie rekening te houden met de ander.) Ik heb mezelf niet laten zien zoals ik ben, dat is nu waar het om gaat. En dat is waar ik nu mee worstel. Niet zozeer het stoppen van deze reis als wel het mezelf niet laten zien zoals ik ben. Dat heeft namelijk niet alleen geleidt tot deze reactie. Het heeft ook tot gevolg dat er nu twee dierbare vriendschappen in de ijskast staan. Dit soort gedrag hoort niet in een echte vriendschap thuis, is daarbij de ondertiteling. Bovendien was het niet de eerste keer dat dit gebeurde.

Deze houding, dit gedrag, zegt iets over hoe ik in het leven sta. Of misschien zegt het vooral iets over het vertrouwen waarmee ik in deze wereld sta. En dan vooral het gebrek aan vertrouwen in mezelf. Ik heb er doelbewust voor gekozen om in mijn voorbereiding niets te delen over mijn twijfel over mijn fietsreis naar Rome. Ik wilde het niet hebben over de twijfel, de angst, het gevoel dat het misschien wel niet zou lukken. Ik had een plaatje in mijn hoofd en dat plaatje was een beeld van Annelies die het Sint-Pietersplein in Rome op fietst. Voor iets anders was geen plaats. Ja, ik heb het groot opgetuigd en met veel bombarie omkleed, juist om ervoor te zorgen dat ik überhaupt op de fiets zou springen en werkelijk zou gaan. Het was een lang gekoesterde wens, of zo je wilt, een lang gekoesterde droom. Ik moest en zou dit gaan doen. Bang dat het delen van mijn twijfel en angst er alleen maar voor zou zorgen dat ik ‘mijn keutel weer in zou trekken’, heb ik ervoor gekozen om het voor mezelf te houden. Ik wilde mezelf niet teleurstellen en de mensen om mij heen ook niet. Ik wilde fietsen…

En toch ook weer niet. Want feit is dat ik mij elke dag van mijn fietsreis met moeite op de fiets sleepte en het merendeel van de dag met een steen in mijn maag rondfietste. Een soort van paniek die lastig in woorden te vatten is. Een paniek die ik wel ken en die ik er het liefst uit gefietst had. Dat was ook mijn vurige hoop. Het gebeurde alleen niet. Met een ijzeren wil en een bepaalde destructieve houding had ik het wellicht best wel volgehouden, en tegelijkertijd had ik mezelf de vernieling in gefietst. Dus ben ik gestopt. Wat een overwinning op mezelf had moeten worden is anders gelopen. Tja, niet alle dromen komen uit.

Wat er werkelijk in mij omging (zowel voorafgaand als tijdens mijn reis)? Angst, twijfel, paniek en heel vaak het zinnetje: ik kan het niet. Gaat vast niet lukken, dat fietsen naar Rome. Wat mij op de been heeft gehouden is het hardlopen en fietsen dat ik in die voorbereidende maanden heb gedaan. Beweging voelde goed. Dat was één van de weinige manieren om de oorlog in mijn hoofd een beetje tot bedaren te brengen. Want ja, het was oorlog in mijn hoofd. Het merendeel van de dagen stond en sta ik ’s ochtends liever niet op. Want waar doe ik het eigenlijk voor, wat is de zin? Ook in de maanden voorafgaand aan mijn fietsreis worstelde ik hiermee. Alleen ik wilde het er niet (meer) over hebben. Ik wil(de) ook wel eens gewoon ‘normaal’ zijn en niet steeds hoeven zeggen dat het niet goed ging. Ik wilde niet dat de twijfel grip op mij zou krijgen en mijn manier is dan: wegstoppen. En ja, daar ben ik een meester in geworden. Omdat mijn wereld doorgaans nogal zwart-wit is, was er ook geen ruimte voor nuances.

Dat dit niet het meest effectieve pad is dat je kunt bewandelen, zal ik als eerste toegeven. Maar het is wel mijn pad. Mijn manier van leren, van vallen en weer opstaan. Het is niet handig om een deel van mezelf buiten beschouwing te laten, dierbaren buiten te sluiten en dan ook nog zo naïef te zijn om te denken dat dit zou werken… Ja dat heb ik nu dubbel en dwars ervaren. Gaat mij dit nog een keer gebeuren, vast wel. Heb inmiddels vaak genoeg mijn hoofd aan dezelfde steen gestoten om te denken dat dat niet nog een keer gaat gebeuren… Dat wat ik al jaren zo doe, verander ik niet zo maar. Wil ik het anders? Ja, zeker. Poppenkast spelen is boven een bepaalde leeftijd toch minder aantrekkelijk… dus zou ik willen zeggen: (dit) poppetje gezien, kastje dicht! En wie er dan de volgende keer tevoorschijn komt? Geen idee, dat is precies wat ik nu aan het uitzoeken ben.

Boos?!

Thu, 14 Apr 2022 11:32:59 GMT

Gewoon verschrikkelijk boos

Mijn blog van vier weken geleden deed hier en daar wat stof opwaaien. Waarom was ik boos op mezelf, terwijl ik volgens sommigen ook best boos mocht zijn op mijn leidinggevende. Een aantal lezers vond dat er een stap ontbrak in mijn blog, namelijk mijn boosheid op de ander. En ja, daar hadden ze eigenlijk wel gelijk in. Dus vandaag de nog ontbrekende stap in mijn boosheidavontuur…

Boos, ik ben gewoon verschrikkelijk boos. Op wie? Ik dacht op mezelf. Zo klaar met dat ‘jarenlange grenzeloze gedoe’ van mij. Dat over mij heen laten lopen. Dat slappe gedoe van ‘oh nee, maakt niet uit hoor’, ‘geeft helemaal niks’, ‘Annelies regelt het wel‘. Het geeft verdomme wél, het gaat namelijk ten koste van mij. Ten koste van mij en mijn energie.

Moe ben ik ook van mijn eigen openheid. Het mag dan misschien dapper zijn dat ik open ben over mijn strijd met depressie, maar het veroorzaakt ook allerlei inkoppertjes: ‘Oh, Annelies is boos, gaat vast niet zo goed met haar’ of ‘heb je Annelies weer’ of ‘je bent weer lekker fel hè’ of ook zo’n gouwe ouwe: ‘ja, ik dacht al het gaat niet goed, ik zag de paniek in je ogen’. Of natuurlijk: ‘je staat te tetteren vanaf de zijlijn’. Wie de fuck ben jij eigenlijk om dat over mij te zeggen? Over grensoverschrijdend gedrag gesproken. Mag ik ook gewoon een keer mijn dag niet hebben? Lekker tetteren vanaf de zijlijn. Mag ik ook gewoon een keer uit mijn slof schieten en gewoon chagrijnig zijn? Niet omdat ik een depressie heb, maar dus gewoon! Ik zeg toch ook niet tegen jou als je boos bent dat dat wel zal komen omdat je ooit een burn-out hebt gehad? Het is een beetje hetzelfde als mensen die ongevraagd aan je buik gaan zitten als je zwanger bent. (Dat doe je dus ook beter niet en zeker niet ongevraagd.)

Heel vaak zeggen mensen zomaar wat. Gewoon omdat het kan, niet zozeer omdat het helpend is. Gecultiveerd door alle social media platforms. Maar wat mij betreft wordt het weer tijd dat we wat zorgvuldiger omgaan met onze woorden. Zullen we wat meer vragen in plaats van invullen? Of nog beter: laten we gewoon af en toe eens onze mond houden. Gewoon omdat het kan. Denk na voor je je mond open trekt; zoals een oude filosoof ooit zei: ‘Is wat ik wil zeggen waar, is het noodzakelijk en is het aardig?’ Zo niet, houd dan gewoon een keer je mond…

Paniek

Wed, 30 Mar 2022 08:29:59 GMT

Ik ga het doen!

Ineens grijpt het mij naar de keel. Ik voel hoe zich een levensgroot brok vormt. Het bloed trekt weg uit mijn gezicht. Het gonst in mijn hoofd: ‘Ik ga het doen…, ik ga het doen…, IK GA HET DOEN!!!’ Ik zeg het paar keer hardop tegen mezelf. Ja, ik ga het doen, ik ga naar Rome fietsen. Over iets minder dan vijf weken zit ik op mijn fiets. Bepakt en bezakt en helemaal alleen. Maar ineens is het niet meer één groot avontuur, maar slaat de angst mij om het hart. Kan ik dit wel, kan ik helemaal in mijn eentje naar Rome fietsen, gaat het mij lukken?

Waarom ga ik in godsnaam 2100 kilometer fietsen als ik al zadelpijn krijg na twaalf (!) kilometer? Is dit nou echt zo’n goed idee? Bovendien, zes weken vrij van mijn werk, hoe ga ik dat in hemelsnaam praktisch regelen? Wie gaat mijn werk dan overnemen, hoe pak ik dat aan? Bij het idee alleen al krijg ik het benauwd. Of ik dit niet wat eerder had kunnen bedenken? Nou ik denk het niet, want dan had ik zeker weten nooit het besluit genomen om te gaan.

Ach dat is waar ook, over de kosten heb ik het nog niet eens gehad. Over benauwd gesproken, daar krijg ik het Spaans benauwd van… Wat ben je ook een stomme oelewapper, klinkt het in mijn hoofd. Nee, een stomme impulsieve oelewapper. Voor wie doe ik dit nu eigenlijk? Doe ik het voor alle verbaasde blikken, voor alle bewonderaars die het fantastisch en waanzinnig stoer vinden dat ik op de fiets stap? Of doe ik het voor mezelf? Omdat ik mezelf iets wil laten zien, iets wil bewijzen? Of misschien wel gewoon omdat ik mij even vrij en onbezonnen wil voelen? Gewoon, lekker fietsen.

Ik realiseer mij ineens iets. Sinds het moment dat ik besloten en gezegd heb dat ik naar Rome ga fietsen, heb ik mezelf ongemerkt en onbewust een heleboel druk opgelegd. Neem alleen maar de uitspraak dat ik 80 tot 100 kilometer op een dag wil gaan fietsen. Of dat ik heel enthousiast roep dat ik geen rustdagen ga inlassen. Waarom doe ik dat eigenlijk? Wat is er over van de oorspronkelijke gedachte dat ik vrijheid wilde ervaren, vrijheid op elk vlak…? Waarom leg ik mezelf dan deze druk op? Doe ik dat om mijn verhaal nog meer kracht bij te zetten? Om indruk te maken? Maar daar ging het toch helemaal niet om? Waarom ben ik daar dan nu wel beland? Zo duikel ik van de ene niet-helpende gedachte in de andere.

Ik roep heel hard ‘STOP’ tegen mezelf! Stop met deze gekkigheid, het helpt je niet! Wat helpt mij dan wel, vraag ik mij een beetje paniekerig af. Ik begin maar weer bij iets dat mijn stokpaardje lijkt te worden. Uitgangspunt 1: je gedachten zijn niet waar! Oh ja, dat is waar ook, mijn gedachten zijn niet waar. Pff, dat scheelt weer. Uitgangspunt 2: wees altijd lief voor jezelf, heb een beetje compassie met jezelf. Ok, dus roepen dat ik moet stoppen met deze gekkigheid helpt dan ook niet. Dus komen we bij uitgangspunt 3: helpen deze gedachten mij? Nee, ik kan niet zeggen dat deze gedachtestroom helpend is, eerder het tegenovergestelde.

Uitgangspunt 4: de gedachten hoeven niet weg, ze hebben je immers ooit geholpen. Bedank ze maar en zeg dat ze niet meer nodig zijn. Om vervolgens met uitgangspunt 5 aan de slag te gaan: breng afstand aan tussen jou en je gedachten.

Langzaam begint het weer een beetje bij mij te dagen. Ik probeer afstand te nemen van de gedachte zonder dat hij weg hoeft. Dus niet: ik kan het niet, maar ik heb de gedachte dat ik het niet kan. En ja, verrek, dat geeft inderdaad een beetje lucht. Ik denk aan de oefening die mijn therapeut mij stuurde. Om mijn gedachten voor te stellen als een blad dat door een stromende rivier drijft en die dus zo mijn gedachten met zich meeneemt. Ze komen en ze gaan. Hoewel mijn gedachten toch elke keer een loopje met mij proberen te nemen, keer ik elke keer weer terug bij de stromende rivier met de blaadjes. Ook als mijn hoofd zich afvraagt: en nu? Leuk hoor, al die blaadjes in die stromende rivier, maar hoe nu verder? Dan herinner ik mij een van de laatste zinnen in de oefening: “Ook als je denkt dat het niet werkt of dat het stom is, dan zijn dat ook gedachten die je hebben meegevoerd.” En ik keer weer terug naar de rivier met de blaadjes…

Het eerste effect is dat de kracht van de gedachten wat minder wordt. Ik ervaar een beetje lichtheid. Nee, mijn gedachten zijn niet weg en dat hoeven ze ook niet. Ik kan weer een beetje bij dat gevoel van vrijheid komen waar het mij in beginsel om te doen was. Dat gevoel van onbekommerd zijn. Precies dat gevoel dat ik eigenlijk altijd heb gemist. Dat gemis is misschien wel mede de reden dat ik nu over een kleine vijf weken op de fiets stap naar Rome.

Ja, mijn Romereis. Misschien is het wel mijn vorm van een vervroegde midlifecrisis of een verlate puberteit. Mijn eigen soort van Tienertoer, maar dan net anders. Maar wel met alle spanning en avontuur die daarbij hoort. Ik wil er eigenlijk niet te veel over nadenken want voor ik het weet heb ik mijn eigen briljante idee ‘dood gedacht’. Dus ik ga er gewoon voor, ik ga in het diepe springen en hoop dat mijn achterwerk het uithoudt tot in Rome...

Tetteren vanaf de zijlijn

Wed, 16 Mar 2022 09:27:16 GMT

Mens, ga leven!

“In plaats van dat je het roer vastpakt sta je een beetje te tetteren vanaf de zijlijn”, zegt mijn leidinggevende. Waarschijnlijk bedoelt hij het goed, maar toch voelt het als een klap in mijn gezicht. Omdat ik weet dat hij gelijk heeft. Ik voel hoe de waarheid van zijn woorden nadreunt in mijn hoofd. Het klopt, ik ben inderdaad heel goed in tetteren vanaf de zijlijn. Maar het roer vastpakken en zelf gaan sturen, dat is mij vreemd. Al vind ik het aan de andere kant heel vervelend als mensen niet naar mij luisteren, daar kan ik dan vervolgens ook heel boos om worden. Bovendien kan ik mij in zo’n geval ook nog eens heel verongelijkt opstellen en begrijp dan niet waarom mensen nou niet naar mij luisteren?!

Begrijp ik het echt niet of wil ik het niet begrijpen. Ik denk, of eigenlijk: ik weet, dat het het laatste is. Ik wíl het niet begrijpen. Want begrijpen betekent handelen en handelen betekent veranderen. En dat veranderen vind ik moeilijk. Veranderen houdt namelijk ook in dat je verantwoordelijkheid neemt en dat vind ik het lastigste van allemaal. Want verantwoordelijkheid nemen betekent dat ik aangesproken kan worden op wat ik doe en zeg, dat ik dan de kans loop dat mensen het niet met mij eens zullen zijn of, nog erger, dat ik fouten maak en dat past nou niet bepaald bij mijn ‘ik wil het voor iedereen goed doen’ karakter. Het roer vastpakken en de koers bepalen betekent per definitie dat je het niet voor iedereen goed kan doen. Wat daarbij niet helpt is dat mijn referentiekader niet zozeer in mijzelf zit, maar is gebaseerd op wat anderen vinden en denken. Een gevaarlijke strategie, want hoe kun je ooit echt weten wat een ander denkt en vindt? Inderdaad, dat kun je niet. Je kunt de ander er hoogstens naar vragen en dan houdt het op. Dat betekent ook dat mijn basis nogal wankel is. Niet overtuigd van mezelf en niet overtuigd van de ander, schommel ik maar een beetje heen en weer, ik dobber stuurloos rond en probeer uit alle macht om niet te verzuipen. Dus tetter ik vanaf de zijlijn, naar iedereen die het maar wil horen.

“En werkt het een beetje voor je?” Ik probeer mij voor te stellen wat ik zou vragen als een vriendin mij bovenstaand verhaal zou vertellen. En dit is dan het eerste wat in mij opkomt: “Werkt het een beetje?” “Is het helpend?”, zou mijn therapeut vragen. Op beide vragen is het antwoord volmondig ‘nee’. Het werkt niet en het helpt niet, en toch doe ik het. Afgelopen vrijdag toen mijn leidinggevende tegen mij zei: “je staat een beetje te tetteren vanaf de zijlijn”, voelde ik een waanzinnige boosheid opkomen. Boosheid richting hem? Nee, boosheid richting mijzelf. In mijn eigen bubbel had ik mezelf wijsgemaakt dat niemand mij snapte en dat iedereen om mij heen het fout had, behalve ik natuurlijk. Niemand hoorde mij, niemand zag mij. En met dat ene zinnetje bewees hij dat hij mij wél zag, dat hij mij wél hoorde. Sterker nog, hij zei er achteraan: “ik hoor en zie je wel, ook als wij elkaar niet zien.” Op dat punt sprongen de tranen in mijn ogen. In twee zinnen had hij mij gefileerd en stond ik daar poedelnaakt voor hem. Figuurlijk gesproken natuurlijk. Ik vocht tegen de tranen, want: hoe kan dat nou? Hij was toch de vijand, samen met alle anderen die niet inzagen dat ik het als enige bij het rechte eind had. En nu had mijn zelfverklaarde vijand, zonder dat hij het doorhad, een vredesverklaring uitgesproken. Tja, wat moet je dan nog, als vechten dus geen zin meer heeft? Oh, ik kan natuurlijk met mezelf in gevecht blijven, waar ik overigens heel erg goed in ben. Maar op de een of andere manier lijkt me dat niet heel erg zinvol. Wat ik dan wel ga doen? Goeie vraag! Ik denk dat ik maar eens ga luisteren naar wat mijn boosheid mij te vertellen heeft. Want juist in dat wat ik niet wil horen, zit de meeste wijsheid verscholen.

Weet ik trouwens echt niet wat die boosheid mij te vertellen heeft? Die boosheid die het normale geluidsvolume ruimschoots overstijgt, en die ik al die tijd niet gehoord zou hebben? (Tja, ik kan dat, best knap toch?) Natuurlijk weet ik wel wat ze allemaal te tetteren heeft: “Mens, ga toch leven! Luister naar me: ga leven!” Je bent niet alleen en je hoeft het al helemaal niet allemaal alleen te doen. Beweeg eens een tijdje met de stroom mee in plaats van al je energie te steken in het recht tegen de stroom in zwemmen. Kom van de zijlijn af en stap gewoon midden in je eigen leven. Het is er om geleefd en beleefd te worden, niet om er van een afstandje naar te kijken en te roepen dat het allemaal niet klopt wat er gebeurt. Ga aan het roer van je leven staan en stippel je eigen koers uit. En ja, er zullen altijd mensen zijn die een andere koers varen en natuurlijk is het onzin om te denken dat iedereen tegen je is en per definitie probeert om je het leven zuur te maken. Integendeel! Mens, ga leven, want het leven duurt maar even!

Just do it!

Wed, 23 Feb 2022 14:38:10 GMT

Doen

Elk jaar kies ik een thema, om focus aan te brengen in wat ik doe en om mezelf in beweging te houden. Dit jaar is mijn thema: ‘doen’. Daar heb ik een beetje meer sjeu aan gegeven door de alom bekende NIKE-slogan te gebruiken: Just do it! Sindsdien ben ik, zoals mijn beste vriendinnetje zou zeggen, lekker in beweging. Tot zover, hartstikke mooi, zou je zeggen! Maar (ja, ik weet het: ‘maar’ is eigenlijk ‘nee’ …) door al dat ‘doen’ ontdek ik dat er eigenlijk wel heel veel te doen is. En dat je dus eigenlijk altijd wel bezig kunt blijven; dat ‘doen’ is nooit klaar. Het tegenovergestelde van ‘doen’ is in mijn ogen ‘rust’. Dus is mijn grootste uitdaging wat betreft dit thema gek genoeg: voldoende rust nemen. Briljant toch, dat je als thema ‘doen’ kiest en je er dan achter komt dat het misschien wel meer om ‘rust’ draait?

Of misschien nog wel meer om ‘balans’. Want of je nu doorslaat naar de ene of de andere kant, ik kom pas echt in beweging als de weegschaal netjes in het midden staat. Anders zwabber je maar een beetje op de plaats (van links naar rechts en weer terug), zonder ook maar een meter vooruit te komen. De echte vraag (achter de vraag) is dus: hoe blijf ik in beweging? Ik ken eigenlijk maar twee standen: hollen of stilstaan. Iets ertussenin vind ik moeilijk. Zo is het leven bij mij ook zwart of wit. Van de kleur grijs had ik tot voor kort nog nooit gehoord. Nou ja, wel gehoord maar nooit iets mee gedaan. Geef nou toe, het leven is toch ook een stuk makkelijker als er alleen maar zwart of wit is? Al die nuances, wat moet je daar nou mee? Zoals gezegd, tot voor kort had ik geen idee. Nu ontdek ik dat de sjeu van het leven zich vaak juist in die nuances bevindt. En dat ook juist in die nuances de verbinding met jezelf en dus ook met de ander zit, de verbinding met het leven. Zwart en wit zijn eigenlijk mijn beschermlaagjes; het grijs, daar zit mijn ‘flow’, mijn levensvreugde, mijn passie. Je zou zeggen dat je daar altijd wel zou willen zijn, maar met die passie en levensvreugde gaan risico’s gepaard, onzekerheden, angsten. En in mijn zwart-witte wereld houd ik die zoveel mogelijk buiten de deur. Het zijn tenslotte niet voor niets mijn beschermlaagjes.

Alleen die beschermlaagjes beginnen te knellen, en zo komen we dus weer uit bij mijn thema: ‘doen’. Een van mijn beschermpatronen is dat ik mezelf te veel uit de wind wil houden om zo maar geen risico’s te lopen. En ja, je raadt het al, daar komt mijn wereld tot stilstand: dag beweging, hallo keurslijf. Daar wil ik dus uit. Vandaar mijn thema: ‘doen’. En dan wel zo, dat ik zowel in beweging blijf als de juiste balans weet te houden tussen hollen en stilstaan.

Wat zou jij doen?

Wed, 09 Feb 2022 09:24:02 GMT

Wat nou als je nog maar één dag te leven hebt?

Wat zou jij doen als je nog maar één dag te leven hebt? Zou je alles doen wat je nog op je bucket list hebt staan maar hiervoor steeds uitstelde? Omdat het later wel een keertje komt, omdat je eigenlijk geen tijd hebt, geen durf, geen geld, omdat het om wat voor reden dan ook, niet kan of niet uitkomt? Of zou je precies hetzelfde doen als je elke dag doet? Gewoon omdat je wel tevreden bent en het wel prima vindt. In het laatste geval, gefeliciteerd! Je leeft het leven dat je wenst en bent volledig tevreden. Fijn, je kunt hier stoppen met lezen. Mocht je niet tot die laatste groep behoren, ga er dan maar eens voor zitten en lees vooral verder.

Wat nou als er geen beperkingen, belemmeringen of anderszins dingen zouden zijn die je tegenhouden, je bent volledig vrij: wat zou je dan nu doen? Die vraag stelde mijn psychotherapeut mij. Ik keek haar aan en kon geen antwoord geven. Er kwam alleen een schamel “ik weet het niet” over mijn lippen. Stiekem weet ik het natuurlijk wel, alleen durfde ik het niet te zeggen. Stel je voor dat ik had gezegd: “Nou, ik zou gaan bungee jumpen” en dat zij dan zou zeggen: “Mooi, dat gaan we dan nu doen!” Ja, amme-nooit-niet… dat is veel te eng! Nou had ik ook geen bungee jumpen gezegd, als ik eerlijk ben. Dan had ik toch iets haalbaarders genoemd, zoals: een beetje met mijn handen door de modder dweilen ofzo (prima therapeutisch verantwoord voor iemand met smetvrees). Zelfs dat was te eng om te noemen, dus kwam ik op dat welbekende “ik weet het niet”. Normaal gesproken een antwoord dat ik bloedirritant vind als iemand anders dat tegen mij zegt. En de laatste tijd dus een antwoord dat ik zelf regelmatig in de mond neem.

Daar gaan we mooi mee stoppen. Dus in de herkansing. Wat ik zou doen als ik nog maar één dag te leven had? Het eerste dat ik ga zeggen zal jullie, gezien mijn laatste blog, niet verbazen. Ik zou morgen op de fiets naar Rome zitten, vogelvrij en fietsen maar. Bij terugkomst geef ik een geweldige ‘welkom-thuis-fuif’ zodat ik iedereen die ik liefheb weer mag zien en de dag daarna zet ik mijn eigen coachingspraktijk op en combineer dat met het schrijven van mijn eerste boek. Ik zou niets meer uitstellen wat ik vandaag ook kan doen. Dat betekent concreet dat ik weer contact zou zoeken met mijn moeder en zus, die ik al jaren niet meer heb gezien en gesproken. Ik doe de dingen waar ik blij van word inclusief de daarbij behorende risico’s. Ik zou vallen en weer opstaan zonder dat mezelf kwalijk te nemen: een keer handgrondig vloeken en weer doorgaan. Maar nog veel belangrijker: ik zou lief zijn voor mezelf, van mezelf houden en mijn eigen grootste vriendin zijn.

Goh, waarom doe je dat dan niet?, hoor ik jullie denken. Goeie vraag. Eerlijk antwoord: ik durf het niet zo goed. Ergens in de verte hoor ik een stemmetje roepen, maar er zit nog een deur tussen. Ik heb de deurklink al vast, maar het naar beneden duwen van diezelfde deurklink lukt nog niet. Alsof ik schrik heb van wat er zich achter die deur bevindt en ik pardoes de deur weer dicht zal trekken. Ik wil het wel, maar ik durf het niet, omdat ik in de loop der jaren allerlei gedachten ben gaan geloven en daarnaar ben gaan leven. Zelfs als ze niet waar bleken te zijn. Raar maar waar, soms doe je dingen die je eigenlijk niet wilt, maar omdat het zo vertrouwd voelt en je niet beter weet, doe je ze toch. Totdat je iets of iemand tegenkomt die je een spiegel voorhoudt. Eerst zie je jezelf en daarna zie je ook wat er zou kunnen zijn. En dat maakt nieuwsgierig en dan komt er een keuze: ga je voor wat er al is of voor wat er nog kan?

Ik heb inmiddels de keuze gemaakt: ik open mijn deur en zet een stap over de drempel. Geen idee wat het mij allemaal gaat brengen en wat ik allemaal tegen ga komen. Maar ik weet dat wat er ook gebeurt, ik er altijd ben voor mezelf en er een liefdevolle kring mensen om mij heen is die mij door dik en dun steunt. Zal ik moeilijkheden tegenkomen, zal ik op mijn bek gaan? Zeker! Maar er is ook die andere kant: de vrijheid, de vreugde en de liefde. En die vind ik allemaal niet als ik de deur gesloten laat. Nu dan natuurlijk aan jou de vraag: wat doe jij?

Ga toch fietsen!

Wed, 26 Jan 2022 10:24:00 GMT

Rome, here I come!

Dat is ook wat zeg. Ik kamp al een paar weken met een heus writer’s block . Je weet wel, een schrijfblokkade, in mooi Nederlands. En ik mezelf maar afvragen waar dat nou door kwam. Tot er vandaag boven mijn hoofd een denkbeeldig lampje ging branden: ping! Waar ik voorheen vooral heb geschreven over de zware kant van de depressie, realiseerde ik mij ineens dat het niet zo zwaar meer voelt. En ja, dat is pech, dan is ineens je schrijversinspiratie weg. Op zich alweer iets om dan weer opnieuw depressief over te worden. Maar nee, dat doen we dus niet. Uw depressie-blogger slaat een andere weg in. Het is tijd voor een paar lichte zonnestralen. Schrijven over de zware kant lucht lekker op, tegelijkertijd is het natuurlijk ook best interessant om eens te kijken hoe het dan komt waarom ik mij nu wat lichter voel.

Dus daar gaan we, schrijven over de stapjes die kunnen helpen bij het opkrabbelen uit een depressie.

Bewegen, ik kan het iedereen aanraden. Zelf helpt het mij enorm om letterlijk in beweging te zijn. Voel ik mij niet goed en weet ik het niet meer? Dan trek ik mijn wandelschoenen aan en ga naar buiten. Soms voor een wandeling van een uur en soms voor tien minuten. Maar of het nou tien of zestig minuten is, dat maakt eigenlijk niet uit. Het gaat er letterlijk om, om even van plaats te wisselen. Vanuit je hoofd en al die gedachten, naar je lichaam, naar het voelen. Want dat is precies wat bewegen mij brengt. Als ik wandel worden mijn gedachten vloeibaar, ze komen en gaan dan als wolken in de lucht. Met elke stap die ik zet wordt het lichter in mijn hoofd en klaart de laaghangende mist op. En als ik geluk heb doe ik zelfs wat (schrijf)inspiratie op.

Wandelen beviel zo goed, dat ik ook mijn hardloopschoenen weer onder het stof vandaan heb gehaald. Zeker omdat hardlopen mij in het verleden ook al goed heeft geholpen bij het herstellen van een depressie. Omdat ik nogal grenzeloos kan zijn, heb ik dat wel onder begeleiding gedaan. Ik kan nogal ‘tekeer gaan’, zal ik maar zeggen. Voor ik het weet, loop ik mezelf voorbij (zonder te stoppen…)! Dus ben ik op zoek gegaan naar een running therapeut: iemand die mij naast het lopen ook helpt met de chaos in mijn kop. Want, als ik in beweging kom, kom ik in mijn lijf. En in mijn lijf gelden heel andere wetten dan in mijn hoofd. In mijn lijf voel ik van alles en vaak weet ik niet zo goed wat ik daarmee aan moet. Dan is het fijn als je iemand naast je hebt, die je daarbij helpt. Die een spiegel kan zijn, een motivator, die je helpt om de obstakels tijdens het lopen te verbinden met je dagelijkse werkelijkheid. Het blijkt namelijk steeds weer dat daar parallellen tussen te trekken zijn. Dat wat ik doe terwijl ik mijn hardloopschoenen aan heb, verschilt niet zoveel van hoe ik mij in het dagelijks leven gedraag. (Ja, niet alleen tijdens het sporten kan ik als een wilde tekeergaan). En dat moment, als je dat door hebt, gaat er een compleet nieuwe wereld open. Elke keer weer. Dan is de weg vrij om het anders te gaan zien, anders te gaan doen. Zoals er een logische opbouw in de training zit, zo leer ik ook weer op een logische manier mijn dagelijks leven op te bouwen. Zo komt er ruimte om na te denken over: wat wil ik eigenlijk nog meer dan alleen herstellen van mijn depressie? Zo leer ik dus ook weer (haalbare) doelen te stellen.

Lange tijd wist ik niet wat ik verder nog wilde. Ik wist alleen dat ik heel graag wilde bewegen. Tot ik ineens (uiteraard tijdens een wandeling) terug moest denken aan een kaartje dat ik een aantal jaar geleden naar een vriend stuurde. Op de voorkant stond prominent de tekst: ‘Ga toch fietsen…!’ En dat is ook precies wat hij deed. Hij stapte op zijn fiets en stapte pas weer af in Rome. (Je hebt mensen die je advies soms wel erg letterlijk nemen…) En tijdens mijn wandeling dacht ik toen: ja, dat is wat ik ga doen. Ik ga naar Rome fietsen. Alles wat ik doe qua bewegen staat vanaf nu in het teken van ‘naar Rome fietsen’. Oké, oké hoor ik jullie nu bijna denken, is dat wel een haalbaar doel? Zeker, kan ik jullie vertellen. Dat hardlopen doe ik inmiddels al vanaf september, en doe ik sinds kort twee à drie keer per week. En daar komt vanaf nu fietstraining bij. Dus, Rome, here I come. En om die woorden direct kracht bij te zetten: de maand mei is inmiddels geblokt in mijn agenda, werkgever is ingelicht en de training officieel begonnen. Benieuwd of mijn gedachten hier net zo vloeibaar van worden als van het wandelen. Ik hou jullie, uiteraard, op de hoogte!

Geluidloos huilen

Wed, 22 Dec 2021 17:08:00 GMT

Hou van mij!?!

Ik weet niet wat er eerder was, de angst of het verdriet. De vraag is of het er iets toe doet? Ik zit op de bank en de tranen stromen over mijn wangen. Geen idee waar ze vandaan komen en ook dat doet er niet toe. Ze zijn er…

Ooit heb ik iemand horen zeggen: “Tranen zijn er om gehuild te mogen worden”. Daar hou ik mij dan maar aan vast. “Boosheid is

gestold verdriet”, is ook zo’n uitspraak. Zeker één die op mij van toepassing is. De keren dat ik, afgelopen jaren, op onbeschaafde wijze redelijk uit mijn

panty ben gegaan zijn (helaas) niet meer op één hand te tellen. En als mensen in je omgeving gaan zeggen dat ze er inmiddels aan gewend zijn, dan krab je jezelf toch wel even achter je oren. "Waar is het dan fout gegaan?", heb ik mezelf afgevraagd. Of moet ik niet spreken van ‘fout gegaan’.

Fout of niet, feit is dat ik ergens onderweg mijn harde kant heb laten prevaleren boven mijn zachte kant. Blijkbaar omdat het nodig was. Omdat schreeuwen uiteindelijk het enige was wat ik kon doen om mezelf te laten horen. En weet je wat het ironische aan dit verhaal is? Hoe harder ik ging schreeuwen, hoe minder er naar mij geluisterd werd. Alleen had ik daar geen oog voor. Of moet ik zeggen: had ik daar geen ‘oor’ voor. De grap van het hele verhaal? De enige die eigenlijk moest luisteren, was ik zelf. Niet mijn omgeving, niet de mensen om mij heen, niet de mensen die ik het meest heb vervloekt, nee: IK!!!

Wat al dat geschreeuw en de niet gehuilde tranen mij wilde vertellen? Dat was eigenlijk een hele simpele boodschap: hou van mij, alsjeblieft hou van mij!?! Het is eigenlijk heel simpel en precies zoals Harrie Jekkers ooit zong:

“Dat hou van een ander,

dat heb jij alleen maar nodig

omdat je niet genoeg kan houden

van jezelf

hou van jou joh,

maak de ander overbodig

ware liefde, geloof me, begint

altijd bij jezelf.” [1]

Zo is mijn verhaal ook begonnen. Bij de ander, de ander waar ik straal verliefd op werd. De vraag is alleen of ik ook daadwerkelijk verliefd was op de ander of op het idee van de ideale liefde. Nu weet ik, de ideale liefde bestaat niet en houden van een ander kan alleen als je van jezelf houdt. En dat laatste deed ik dus niet. Ergens wist én voelde ik dat ook wel. Mijn intelligente lichaam had mij meermaals diverse signalen gegeven. Ik weigerde alleen te luisteren. Al in een vroeg stadium vertelden die signalen mij dat ik goed voor mezelf moest zorgen. Dat ik mij niet moest laten verleiden door de vlinders in mijn buik. Dat ik moest kappen, moest stoppen met de relatie waar ik in zat. Dat ik het als een mooie verliefdheid had moeten beschouwen. Mijn eerste stappen op het gebied van de vrouwenliefde en dat ik het daar bij had moeten laten.

Maar dat heb ik niet gedaan. Ik ben er voor 300% voor gegaan, om er 100% uit te krijgen en ben uiteindelijk met lege handen over gebleven. Wat ik mijzelf daar het meest in kwalijk neem? Dát ik niet naar mezelf heb geluisterd en daarmee niet alleen mezelf maar ook anderen ontzettend veel pijn heb gedaan. Ik wilde dat de ander mij de liefde zou geven die ik mezelf had moeten geven. Dat de ander mijn problemen op zou lossen en dat enorme gat in mij zou opvullen. Maar zo werkt het natuurlijk niet. Ik kon mij niet voorstellen dat er (eindelijk) iemand verliefd was op mij, simpelweg, omdat ik niet in staat was om van mezelf te houden.

En nu is het ijzig stil om mij heen. Ik ben alleen en ik sta alleen. Eindelijk ben ik bereid om te horen wat die stilte mij te vertellen heeft. Waarom de tranen gehuild mogen worden. En ook dat is zoals Harrie Jekkers zong:

“Want ik hou van jou

is niet de sleutel tot de ander

maar ik hou van mij

al klinkt het bot en slecht

want wie van zichzelf houdt

die geeft pas echt iets kostbaars

als hij ik hou van jou

tegen een ander zegt.” [2]

[1] Harrie Jekkers – Ik hou van mij – songteksten.nl

[2] Harrie Jekkers – Ik hou van mij – songteksten.nl

De mandarijn

Wed, 08 Dec 2021 16:30:52 GMT

Vieze handen

Ik zit al een uur met een mandarijn in mijn hand. Het is vrijdagmiddag, therapietijd. Vandaag is er aandacht voor mijn smetvrees: niet meer voor weglopen, maar aankijken. In dit geval betekent dat dus: een mandarijn aankijken. Ik hoor je denken: een mandarijn aankijken? Ja, okay het was de bedoeling dat ik hem zou schillen en onder de mandarijnensmurrie zou komen te zitten. Maar zover komt het niet.

Terwijl mij om de zoveel tijd wordt gevraagd hoe groot de drang is om mijn handen te willen wassen, wordt mij tegelijkertijd gevraagd met mijn volle aandacht in het hier en nu te blijven, bij mijn handen en bij de mandarijn die ik stuntelig met drie vingers vasthoud. Dus dat doe ik, denk ik … Maar niets is minder waar. Terwijl ik denk dat ik met mijn volle aandacht en energie bij de mandarijn ben en het gevoel dat mij dat geeft, is het tegenovergestelde waar: het is oorlog in mijn hoofd! Ik voel van alles, vooral boosheid. Boos op mezelf dat ik hier nu zit. Maar het denken overheerst: wat een geklungel, wat een gekloot, dit is toch volstrekt zinloos?! Ik kan hier nog wel drie uur zitten en dan verandert er nog steeds niets. En zo ben ik dus met van alles bezig, behalve met die mandarijn in mijn hand.

Na een uur en een kwartier (!) zegt mijn therapeut: “Leg die mandarijn nu maar op tafel.” Enigszins opgelucht geef ik er gehoor aan. “Is de drang om je handen te wassen net zo hoog nu de mandarijn op tafel ligt?”, vraagt ze. Ja, antwoord ik. Het maakt geen verschil. Ze vraagt me om goed bij het gevoel in mijn vingers te blijven. Mijn vingers die plakken als gevolg van de mandarijnenschil. En voor het eerst voel ik, denk ik, echt goed: ja, mijn vingers plakken. Gadverdamme! Mag ik dan nu eindelijk mijn handen wassen?

Nee dus, we gaan weer terug naar die mandarijn of eigenlijk naar mijn vingers. Want die mandarijn ligt inmiddels te glanzen op de tafel voor mij. Mijn therapeut doet er nog een schepje bovenop. “Hé, je raakt nu je gezicht aan met je vingers die net de mandarijn hebben vastgehouden,” hoor ik haar zeggen. “Dat is dan toch ook vies?”, voegt ze er nog aan toe. Ik probeer wat ze zegt te blokken. Want dit helpt natuurlijk niet! Maar goed, haar woorden galmen door in mijn hoofd. Na wat een eeuwigheid lijkt te duren, doe ik uiteindelijk toch wat ze vraagt. Namelijk voelen hoe mijn vingers ‘echt’ voelen. Ik wrijf ze voorzichtig en langzaam langs elkaar. Ik geloof eigenlijk niet goed wat ik voel. Ik moet zelfs een beetje lachen, want geloof het of niet, maar mijn vingers plakken minder dan daarvoor (of misschien wel minder dan ik dacht) en dus zakt mijn drang om mijn handen te willen wassen ook. Sterker nog: die drang is vanmiddag nog niet zo laag geweest, hij zakt van 10 naar 7.

Het is allemaal niet zo erg als mijn hoofd denkt. Mijn hoofd dat mij continu voor de gek houdt en mij wil doen blijven geloven dat ik vast moet houden aan mijn dwangmatige neiging. In dit geval de drang om mijn handen te wassen. Langzaam ontspan ik een beetje. En weer moet ik een beetje lachen. Het is een ietwat cynisch lachje, want wat zit ik nou toch met die mandarijn te ‘klootviolen’, wat een ge-eikel! Dit is toch met recht stom?! “Nee,” zegt mijn therapeut, “dat is niet stom, dat is de dwang. Dit is wat de dwang met je doet. Het neemt je in beslag en houdt je in zijn macht.” Tót het moment dat ik er met mijn volle aandacht en met mijn volle verstand bij blijf. Tót ik stop met vechten en ga voelen, in het hier en nu. Op het moment dat ik stop met vermijden, komt er dus een moment dat de dwang, de angst, minder wordt.

En dat geeft ruimte aan een oorverdovende stilte, een stilte die ik lang niet heb ervaren. Als er geen dwang is, wat is er dan wel? Niets. En in het begin is dat misschien nog wel enger dan die dwang en die angst. In de ontstane ruimte voel ik voor het eerst wat de dwang allemaal stuk heeft gemaakt, wat ik allemaal ben verloren. Een golf van verdriet spoelt door mij heen. Meteen is mijn eerste impuls om dat niet te willen voelen, en mijn tweede impuls om de stilte te willen opvullen met gezelschap, eten, drinken, bingewatchen. Maar als ik die laat komen én laat gaan, ontstaat er ruimte voor een stille leegte die zich langzaam vult met verdriet. Verdriet over de gemiste kansen, de verloren vriendschappen, de verloren liefde.

En dan realiseer ik mij: het is tijd voor mij, voor mij alleen. Ik mag die lege ruimte, míjn ruimte zelf gaan vullen in plaats van die te laten opvullen door al die destructieve dingen die ik hiervoor gebruikte. Het is tijd voor stilte en rust. Ik mag leren genieten van mijn eigen gezelschap en ontdekken dat dat gezelschap stiekem best oké is. Ontdekken dat ik verdriet mag en kan hebben en dat dat ook weer voorbijgaat. Dat ik niet verdwijn in mijn verdriet, dat het komt én gaat. Net als wolken in de lucht.

Antidepressiva: ja of nee? Deel 2

Wed, 24 Nov 2021 19:14:30 GMT

Het effect van pillen...deel 2

In juli 2019 ben ik gestart met het slikken van anti-depressiva. Los van de bijwerkingen lijkt het geen effect te hebben…

Zo wordt het oktober 2019, ik ben 3 maanden verder, de dosis is een aantal keer opgehoogd maar nog steeds is het gewenste effect nihil. En dan spreekt mijn psychiater de gevreesde woorden uit: “Het werkt niet en het heeft geen zin om de dosis nog verder op te hogen, dus ik stel voor dat we een nieuw middel proberen.” Terwijl mijn psychiater rustig het protocol uitlegt dat hij volgt, duizelt het mij en moet ik mijn best doen mij niet uit het veld te laten slaan. Want het is niet een kwestie van ‘ene pil eruit en andere pil erin’. Nee, was het maar zo simpel. Het ene middel moet ik afbouwen, om vervolgens het andere middel op te bouwen en ter verhoging van de feestvreugde is er dan ook nog een periode van overlap, waarin ik dus beide middelen in mijn lijf heb. Mijn psychiater ratelt verder terwijl ik mijn best doe te blijven luisteren: “Laten we er maar een beetje vaart achter zetten, want anders zit je straks midden tijdens de feestdagen met deze ellende.” Nou, als dat niet moet leiden tot een ‘all time high’, dan weet ik het niet meer. Maar wie a zegt moet ook b zeggen, dus ik stem in met het nieuwe voorstel en met het versneld af- en opbouwen van beide middelen om zo snel mogelijk tot resultaat te komen.

Die ‘all time high’ bereik ik zeker, ik voel van alles en dat voel ik vooral ‘door elkaar. Een gemiddelde drugsgebruiker is er denk ik niets bij (stel ik mij zo voor). Maar ik sla mij er dapper doorheen en doe net of ik gek ben ….

En dan wordt het 26 november 2019. Het moment dat ik wakker word en mijn ogen open is er iets veranderd. Het is een nieuwe dag en tot mijn grote ontsteltenis heb ik daar wel zin in … Sorry, nog een keer? Een nieuwe dag en daar heb je zin in? Alsof er een zware sluier van mij af is getrokken, sta ik op en ga ik, voor mijn doen redelijk monter de deur uit. Hetzelfde herhaalt zich de volgende dag, de dag erna en de dag daarna … Maar ik durf niets te zeggen, tegen niemand niet, want stel je voor dat het dan toch de volgende dag ineens weg is! Als ik mij na een week nog steeds dat beetje lichter voel, besluit ik het toch voorzichtig te delen met een paar mensen om mij heen, waaronder mijn collega’s. Voorzichtig vertel ik dat ik het idee heb dat het misschien wel zou kunnen dat de antidepressiva werken. “Joh!” zegt een collega met een vette knipoog en een grote glimlach op zijn gezicht. “Daar hadden wij nou nog echt niets van gemerkt!” Ik begin te blozen en begrijp dat ik hier goed (en terecht) in de zeik wordt genomen. Ik ben dus niet de enige die het verschil in mij heeft opgemerkt. En zo ontvouwt zich een nieuw hoofdstuk in mijn leven.

Tja, antidepressiva, werken ze nou of werken ze niet? Ik durf me eerlijk gezegd niet aan een definitief oordeel te wagen. Ik kan alleen mijn eigen ervaring beschrijven, zoals ik zojuist heb gedaan, en met de hand op mijn hart zeggen dat ze voor mij wel degelijk een verschil maken. Soms zou ik iedereen weleens een kijkje gunnen in mijn hoofd. Gewoon om te laten zien hoe het er in mijn hoofd aan toe ging, voor én na het slikken. Maar ja, dat kan natuurlijk niet. Dus zullen jullie het moeten doen met bovenstaande woorden.

Antidepressiva: ja of nee?

Wed, 10 Nov 2021 08:25:26 GMT

Het effect van pillen...

Juli 2019. Terwijl buiten de zomer volop sprankelt en de mussen dood van het dak vallen door een ziedende hittegolf, strijd ik binnen mijn eigen strijd. Ik ben gestopt met sprankelen. Ik zit aan de grond en mijn wereld is zwart. Werk naar de kloten, relatie naar de kloten en ik naar de kloten. Ik weet niet zo goed meer waar ik het zoeken moet. Als het zó moet, dan hoeft het voor mij niet meer. Dat is ook de boodschap die ik deel met mijn psycholoog: Als dit mijn leven is, ben ik liever dood. De enige optie die mij nu nog rest, zijn de door mij zo gevreesde en gehate pillen. Antidepressiva, lang tegenaan gehikt, lang voor weggelopen en nu dan toch een serieuze optie. Of misschien wel mijn enige optie. Maar dan wel graag voorgeschreven door iemand die er echt verstand van heeft …

En zo zit ik een paar dagen later tegenover een heuse psychiater. Precies het soort dat ik me erbij voorgesteld had: groot, kaal, brilletje en een blik die recht door je heen lijkt te gaan. Daar zit ik dan. Het eerste dat ik eruit gooi is: “Ik wil het het liefste wel zelf doen, geen pillen slikken.” Waar dat precies vandaan komt weet ik niet zo goed. Het lijkt op een laatste wanhoopspoging van mijn geest, die zich er nog net niet helemaal bij neer heeft gelegd dat “het zelf doen” echt geen optie meer is. De beste man tegenover mij tovert een allervriendelijkste glimlach op zijn gezicht en zegt met een wat meewarige blik in zijn ogen: “Zeg je dat ook tegen iemand met diabetes? Dat hij zijn insuline beter kan laten staan, dat hij het beter zelf kan doen?” Er komt een aarzelend ‘nee’ over mijn lippen en niet-begrijpend kijk ik hem aan. “Je bent ziek,” zegt hij. “En als je ziek bent moet je beter worden en in dit specifieke geval heb jij daar een pilletje bij nodig. Jouw enige taak is beter worden.” OEF, het opperhoofd heeft gesproken. Hij gaat rustig verder, de woorden die uit zijn mond komen, worden steeds indrukwekkender. Dat ik depressief ben wist ik al, maar dat er ook zoiets bestaat als een dubbele depressie, is nieuw voor mij. Dus bij dezen: ik hebt last van de ‘dubbele depressie Whopper’. Dat wil zeggen: een dysthyme stoornis (chronische depressie) met daarbovenop een normale depressie. Blij te horen dat er zoiets bestaat als een ‘normale’ depressie. Dat doet mij ondanks de zwarte uitzichtloze situatie toch ook wel weer een beetje deugd …

Een klein uurtje later loop ik naar buiten met een receptje in de hand. Op naar de apotheek. De remming die ik eerder misschien nog voelde, is volledig weg. Al mijn hoop is gevestigd op die roze ronde rakkers die mij hopelijk gaan helpen om wat licht in de duisternis te (gaan) zien. Hoewel het wel leidt tot wat praktische bezwaren - zoals niet mogen autorijden gedurende de eerste tien dagen - laat ik mij daar niet door uit het veld slaan. Als ik eenmaal ergens voor ga, dan doe ik dat ook voor de volle 300% … En zo begin ik de volgende dag met slikken. Het is donderdag 17 juli 2019 en de eerste pil gaat erin. Direct de volgende dag is het prijs: het lijkt wel alsof ik spacecake heb gegeten (althans, ik stel mij voor dat dat hetzelfde voelt). Mijn hoofd lijkt zich los van de rest van mijn lijf te bewegen en zweeft rond terwijl mijn lijf er met moeite achteraan sukkelt. Aanvallen van duizeligheid worden afgewisseld met knetterende hoofdpijn, ik gaap dat het een lieve lust is en lig de halve vrijdag voor pampus op de bank. Als vrijdagmiddag een vriendin belt, weet ik van voren niet dat ik van achter nog leef en omgekeerd. Ik probeer hakkelend en stotterend uit te leggen wat de psychiater heeft gezegd maar kom er niet uit. En dus hangen we maar weer op. De rest van het weekend verloopt niet veel beter. Hoe ik uiteindelijk het weekend inclusief sociale verplichtingen doorgekomen ben, is mij tot op heden een groot raadsel. Net zoals de rest van de week die daarop volgt trouwens. De bijwerkingen zijn legio, van zo’n beetje alles wat in de bijsluiter staat heb ik last. Wel ja joh, kan er ook nog wel bij.

Hoewel ik toch echt iets van een junkie weg moet hebben - kijk alleen al naar de grootte van mijn pupillen - krijg ik het toch nog voor elkaar vanuit huis te werken. Ik draag mijn werk over aan een nieuwe, nietsvermoedende collega. Mijn werkgever legt mij geen strobreed in de weg. Alles wat nodig is om mij nu te helpen gooien wij in de strijd. De maand augustus heb ik vrij gekregen om deze periode door te komen. En zo tikken de laatste (werk)dagen van juli weg. Me dunkt dat ik voor deze acteerprestatie – “Nee, er is niets aan de hand, hoor!” – eigenlijk wel een Oscar verdien.

We zijn inmiddels 14 dagen verder en de bijwerkingen zwakken af, ook precies zoals in de bijsluiter staat. Langzaam bouwt de spanning verder op, want gaan die pillen nu doen waar ik ze voor slik? Elke dag word ik wakker en hoop ik dat magische te voelen, dat ene gevoel waarvan ik weet hoe het is (want ik heb al eerder pillen geslikt). Maar dat gevoel blijft uit. Ik moet mijn best doen om de teleurstelling niet de overhand te laten krijgen en blijf optimistisch (okay, okay, dat is misschien wat overdreven…) Maar dagen worden weken en weken worden maanden, en het gewenste effect blijft uit.

Wil je weten hoe dit verder gaat, lees dan mijn volgende blog, over twee weken online.

Smetvrees !?!

Thu, 28 Oct 2021 05:38:02 GMT

Is smetvrees nodig?

Ik sta op met een zucht en lach tegelijk als een boer met kiespijn. “Dankjewel,” zegt Judith, mijn psychotherapeut. Ik lach een zuinig lachje terug. “Nee, echt dankjewel, dapper van je dat je het hebt verteld!” Al zwaaiend neem ik afscheid en wens haar een fijn weekend. Ondertussen bonkt het in mijn hoofd en bijna lazer ik van de trap af. Hoe we op het onderwerp gekomen waren, weet ik niet meer, maar ineens was het daar, als een duveltje uit een doosje. En nu hangt het boven mijn hoofd als een zwaard van Damocles.

Thuisgekomen vraag ik Google om hulp en typ op mijn laptop in: smetvrees. Verschillende betekenissen rollen over mijn beeldscherm; welke zal ik eens ‘gebruiken’…? Tja, welke ik ook neem, ze zijn allemaal niet al te florissant. Van Googles suggestie ‘Is smetvrees nodig?’ moet ik heel hard lachen. Ben benieuwd wie daarop zoekt. Zou wel mooi zijn als het zo zou werken: dat je typt ‘Is smetvrees nodig’? en dat Google dan zou zeggen: ‘Nee hoor, is nergens voor nodig’! En dat je dan lachend je laptop dichtklapt, opstaat en zegt: ‘Mooi, dan hoef ik mij daar ook niet meer druk over te maken.’ Was het maar zo’n feest, maar helaas pindakaas. De praktijk is anders. Maar goed, terug naar de betekenis van smetvrees; volgens Wikipedia luidt die als volgt: “ook wel mysofobie genoemd, is niet zozeer een fobie als wel een dwangstoornis en wordt gekenmerkt door dwangmatige handelingen en gedachten.” Nou, lekker dan…

Hoe zich dat bij mij uit? Plekken in mijn huis vermijden omdat ik denk dat het daar nooit meer schoon zal worden. Liever geen mensen over de vloer willen, want dan wordt mijn hele huis vies. En als er dan wel mensen langskomen, dan moet er schoongemaakt worden direct na vertrek van het bezoek (lees: het moment dat de visite de deur achter zich dichttrekt). Het heeft al tot heel wat kolderieke situaties geleid, zoals ik die al bukkend mijn woonkamer stofzuig en dweil omdat ik niet wil dat de wegrijdende visite denkt dat ik last heb van een dwangneurose… (waar ik dan dus wel last van heb). En nee, dat schoonmaken kan dan echt niet wachten.
Nog meer voorbeelden: het niet toestaan dat anderen voor mij de afwas doen, want ik maak het natuurlijk véél beter schoon dan ieder ander. Ik kan niet met blote voeten door mijn huis lopen. Waarom niet? Dan worden mijn voeten vies en dan worden ze nooit meer schoon. En van viezigheid komen bacteriën en allerlei kriebelbeestjes en die worden dan steeds groter tot ze monsterlijke vormen aannemen en mij vervolgens helemaal verzwelgen. Het lijkt een héél slecht stripverhaal, maar helaas is het mijn leven. Positieve kant is dat je er wel heel oud mee kunt worden, de negatieve kant: ik word er gek van. Het maakt mij eenzaam, want je kunt je voorstellen dat er niet heel veel mensen bij mij over de vloer komen (wat dan wel weer schoonmaken scheelt). Ook op bezoek gaan gebeurt selectief. Ik hoef vast niet uit te leggen wat de selectiecriteria zijn …

Hoe ik hier aan kom? Goeie vraag. Ik heb geen idee, wellicht een uit de hand gelopen vorm van perfectionisme die mij ooit in mijn leven goed van pas kwam plus een erfelijke factor. Maar doet het er iets toe? Gaat het mij helpen om te weten waar dit vandaan komt? Ik denk het niet, de oplossing ligt immers in het nu en niet in het verleden. Gelukkig heb ik nu een eerste stap gezet en dat is dat ik er voor het eerst open en eerlijk over durf te zijn. En ook hier gaat het weer over gedachten. Want rationeel weet ik natuurlijk heel goed dat er geen moer klopt van wat er zich in mijn hoofd afspeelt. Maar als het zo makkelijk zou zijn, zou mijn therapeut geen werk meer hebben.

De volgende stap in dit proces? Een scorelijstje maken, om te bepalen hoe het met mijn smetvrees gesteld is (daarover de volgende keer meer). Voor nu mag ik op een schaal van 1 tot 100 aangeven welke situaties bij mij de meeste smetvrees oproepen. Een soort boodschappenlijstje, maar dan eentje met daarop alles wat je niet wilt hebben. Zie het maar als al die chips, snoep, koek, chocolade en andere ‘rotzooi’ die niet op je lijstje stonden, die je niet eens op je lijstje hebben wilde en toch zomaar onbedoeld ineens in je boodschappentas zitten. Zo’n lijstje dus, eentje waar ik al een paar dagen tegen aan loop te hikken om het te maken, want zeg nou zelf: er zijn leukere dingen om te doen. Heb jij ook wel eens uit pure bodemdrift onbeheerst een zak chips leeg zitten vreten die je in eerste instantie niet eens had willen kopen en die toch ineens in je keukenkastje lag (en die nu dus leeg is). Hoe voel je je dan? Precies!

Wederom voelt het alsof ik met de billen bloot ga en misschien is dat ergens ook wel zo. Waarom dan zo groot, ‘en plein public’? Maar, waarom ook níét? Er is niets moeilijkers en tegelijk niets makkelijkers. Want ‘het kost duur jonge’, die hele poppenkast die ik elke dag weer opvoer: wat een inspanning. Ik lieg niet als ik zeg dat het mij alles kost. Dus wat heb ik te verliezen? Voor de draad ermee, dit is wie ik ben, and you are welcome to it!

Gedachten zijn niet waar

Wed, 13 Oct 2021 11:19:28 GMT

Gedachten zijn niet waar

Nou daar gaat hij dan, mijn eerste blog. Zenuwen, gaat het lukken, is het enigszins zinnig, zijn mensen überhaupt geïnteresseerd? Nou ja, er is maar één manier om daar achter te komen en dat is: "Iedereen klaar? Bloggen maar!"

“Alle gedachten die je hebt zijn niet waar”, zegt Judith. Het is maandag, therapie-dag en Judith is mijn psychotherapeut. En vandaag zegt ze dus, heel rustig en met een glimlach op haar gezicht, dat mijn gedachten niet waar zijn. Gedachten zijn alleen maar verhalen die wij onszelf vertellen zodat we ons beter voelen. Wat?! Mijn gedachten zijn niet waar? Ja, de groeten, wat een klinkklare onzin! Judith gaat rustig verder. Gedachten helpen je door het leven heen. Alleen nu vertel je jezelf een oud verhaal dat je niet verder helpt, maar je tot stilstand brengt. Zoiets als een paraplu opzetten terwijl de zon schijnt.

Wat mijn verhaal is? Dat ik niet goed genoeg ben en als klap op de vuurpijl: dat ik er niet mag zijn. Al die gedachten geloof ik. Waarom? Omdat ze mij ooit hebben geholpen. Soms was het letterlijk mijn verdedigingsmechanisme, nodig om mezelf staande te houden. Zo hielp de gedachten dat ik er niet mag zijn, mij vroeger om mezelf onzichtbaar te maken voor mijn ouders en hun uit de hand gelopen ruzies. En toen Judith vanmiddag zei: al die gedachten zijn niet waar werd ik boos. Waarom? Omdat ze mijn verhaal afpakt. Ze zet er een dikke streep doorheen en zegt: het is niet waar, lekker puh! En dat veroorzaakt chaos in mijn hoofd. Die dat opnieuw probeert op te lossen met, je raadt het al, nieuwe verhalen!

Is het dan de oplossing om al die verhalen maar te negeren, te doen alsof ze er niet zijn? Nee, is daarop het antwoord. Maar als ik ze niet mag geloven, wat moet ik er dan mee? Ik mag al die gedachten accepteren en ze bedanken omdat ze er ooit waren om mij te helpen. Alleen is die hulp nu niet meer nodig. Dus zeg ik: dankjewel, dankjewel dat je er was, maar nu heb ik je niet meer nodig.

Klinkt heel simpel en tegelijkertijd vind ik het verschrikkelijk lastig. Maar oefening baart kunst. Dus ik geef mezelf de tijd en begin met te accepteren dat al die gedachten er zijn. Om mezelf vervolgens af te vragen wat ik ermee wil. Want ik mag zelf kiezen wat ik ermee doe. En in de stilte die ontstaat als ik mijn verhalen wat minder serieus neem, komt er ruimte voor iets anders. De ruimte om te kiezen voor wat bij mij past en niet voor wat mij is aangepraat, aangedaan of overkomen. Dat geeft een gevoel van rust. Het is ineens niet zo erg meer om met mezelf in huis opgesloten te zitten. Ik ben best oké gezelschap. En ja, ook dat is een verhaal, maar dan wel een verhaal waar ik zelf graag in geloof!